O programie

Wojewódzki program skutecznej edukacji przedszkolnej i wczesnoszkolnej dzieci

W dniu 19 marca 2009 r. Sejm przyjął Ustawę o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz o zmianie niektórych innych ustaw.

Zgodnie z założeniami znowelizowanej Ustawy, przez najbliższe trzy lata rodzice wszystkich dzieci kończących sześć lat w danym roku będą mogli ubiegać się o przyjęcie ich dzieci do pierwszej klasy szkoły podstawowej. Warunkiem przyjęcia dziecka do szkoły w tym okresie będzie posiadanie przez szkołę odpowiednich warunków organizacyjnych, a także wcześniejsze objęcie dziecka wychowaniem przedszkolnym w roku poprzedzającym rozpoczęcie nauki w szkole. Jeśli dziecko nie chodziło do przedszkola, wymagana będzie opinia poradni psychologiczno-pedagogicznej, dotycząca możliwości rozpoczęcia nauki w szkole przez dziecko sześcioletnie.

Konsekwencją zmiany Ustawy o systemie oświaty jest wprowadzana od 1 września 2009 r. nowa podstawa programowa. Zgodnie z jej założeniami, każde dziecko w roku poprzedzającym możliwość pójścia do szkoły przejdzie diagnozę przedszkolną oraz otrzyma odpowiednie wsparcie, aby być dobrze przygotowanym do rozpoczęcia w szkole nauki czytania i pisania. Nowa podstawa programowa zakłada, iż:

"Zadaniem nauczycieli jest prowadzenie obserwacji pedagogicznych mających na celu poznanie możliwości i potrzeb rozwojowych dzieci oraz dokumentowanie tych obserwacji. W roku poprzedzającym rozpoczęcie przez dziecko nauki w klasie I szkoły podstawowej należy przeprowadzić analizę gotowości dziecka do podjęcia nauki w szkole (diagnoza przedszkolna). Celem takiej analizy jest zgromadzenie informacji, które mogą pomóc:

  • rodzicom w poznaniu stanu gotowości swojego dziecka do podjęcia nauki w szkole podstawowej, aby mogli je w osiąganiu tej gotowości, odpowiednio do potrzeb, wspomagać;
  • nauczycielom przedszkola przy opracowaniu indywidualnego programu wspomagania i korygowania rozwoju dziecka, który będzie realizowany w roku poprzedzającym rozpoczęcie nauki w szkole podstawowej;
  • pracownikom poradni psychologiczno-pedagogicznej, do której zostanie skierowane dziecko w razie potrzeby pogłębionej diagnozy związanej ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi".

Od roku szkolnego 2009/2010 nauczyciele wychowania przedszkolnego będą zobowiązani do prowadzenia diagnozy gotowości szkolnej dzieci w roku poprzedzającym rozpoczęcie nauki w szkole. Nie jest to zadanie zupełnie nowe, gdyż obecnie obowiązujące przepisy nakładają na przedszkola obowiązek rozpoznawania potencjalnych możliwości oraz indywidualnych potrzeb dziecka.

Zgodnie z założeniami reformy programowej MEN, w pracy każdego nauczyciela istotne jest zróżnicowanie podejścia do ucznia, dostrzeganie indywidualnego potencjału i zdolności, a także udzielanie wsparcia w przezwyciężaniu trudności szkolnych czy deficytów rozwojowych.

Przygotowanie nauczycieli edukacji wczesnoszkolnej w zakresie diagnozowania gotowości do podjęcia nauki w szkole a także skutecznej pracy dydaktyczno- wychowawczej z dzieckiem na najwcześniejszych etapach edukacyjnych jest szczególnie ważne w kontekście wyrównywania szans edukacyjnych. Im wcześniej wykryte zostaną zagrożenia, deficyty dzieci, a co za tym idzie zostanie opracowany program pracy wyrównawczej z takimi dziećmi, tym łatwiej i skuteczniej można ograniczyć ich wpływ na funkcjonowanie szkolne. Dobre przygotowanie i gotowość do podjęcia nauki w szkole będzie procentować mniejszą liczbą niepowodzeń szkolnych, dawać większą satysfakcję nauczycielom z wykonywanej pracy i sukcesów, jakie uczniowie będą osiągać.

Bardzo ważnym aspektem wprowadzanej reformy programowej jest zmiana metod kształcenia oraz pracy z dziećmi w klasach I-III.

Wychodząc naprzeciw potrzebom dzieci i ich rodziców a także oczekiwaniom nauczycieli edukacji wczesnoszkolnej, Regionalny Ośrodek Metodyczno-Edukacyjny Metis opracował i rozpoczął realizację Wojewódzkiego programu skutecznej edukacji przedszkolnej i wczesnoszkolnej dzieci.

Celem programu jest:

  • upowszechnienie założeń reformy systemu oświaty wśród nauczycieli, rodziców, organów prowadzących,
  • przygotowanie nauczycieli edukacji wczesnoszkolnej do stawiania trafnej diagnozy gotowości szkolnej dzieci,
  • zapoznanie nauczycieli ze skutecznymi metodami, formami i środkami pracy z dziećmi, szczególnie z dziećmi z deficytami lub zaburzeniami rozwojowymi,
  • pomoc szkołom w organizacji warunków w pracy i opiece nad dziećmi 6-letnimi,
  • wypracowanie zasad współpracy przedszkoli i szkół z poradniami psychologiczno-pedagogicznymi w obszarze opieki i pomocy psychologiczno-pedagogicznej udzielanej uczniom i ich rodzicom
  • utworzenie systemu informacji i wsparcia dla rodziców dzieci, szczególnie dzieci 6-letnich

Wojewódzki program skutecznej edukacji przedszkolnej i wczesnoszkolnej dzieci rozpoczęliśmy konferencją w dniu 21 kwietnia 2009 r. w Sali Sejmu Śląskiego.

Program nasz posiada:

  1. Akronim (nazwę) PEWNIAK od słów Pozytywna energia w nauczaniu i aktywnym kształceniu.
  2. Logo, które symbolizuje naukę poprzez zabawę w towarzystwie pozytywnych emocji.
  3. Stronę internetową: www.metis.pl/pewniak/

Podstawowe informacje o programie:

  • Autorem i koordynatorem programu jest Małgorzata Spendel.
  • Współkoordynatorami są: Mirosława Bochner, Katarzyna Jaworska.
  • Program realizowany będzie przez nauczycieli konsultantów ROM-E Metis.
  • Współpracują z nami w jego realizacji: Urząd Marszałkowski, Kuratorium Oświaty, Uniwersytet Śląski, organy prowadzące, organizacje pozarządowe.
  • Program nasz jest realizowany w całym województwie śląskim.
  • Program realizowany będzie przez 3 lata

Honorowe Patronaty:

program nasz został objęty honorowymi patronatami:

  • JM Rektora Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach prof. dr hab. Wiesława Banysia
  • Marszałka Województwa Śląskiego Bogusława Śmigielskiego
  • Śląskiego Kuratora Oświaty Stanisława Fabera
  • Dziekana Wydziału Pedagogiki i Psychologii UŚ dr hab. Zbigniewa Spendla

Formy realizacji PEWNIAKA

Program PEWNIAK realizowany jest w różnych formach:

1. Konferencje regionalne Kształcenie i wychowanie przedszkolne i wczesnoszkolne w gminie – reforma systemu

Adresatami konferencji byli dyrektorzy, nauczyciele, rodzice dzieci przedszkolnych oraz uczniów klas I-III.

Konferencje odbywały się na terenie Delegatur KO w Katowicach.

Harmonogram konferencji:

20 października 2009 r. – Delegatura KO w Bielsku-Białej
3 listopada 2009 r. – Delegatura KO w Rybniku
17 listopada 2009 r. – Delegatura KO w Gliwicach
24 listopada 2009 r. – Delegatura KO w Katowicach
1 grudnia 2009 r. – Delegatura KO w Sosnowcu
8 grudnia 2009 r. – Delegatura KO w Częstochowie
15 grudnia 2009 r. – Delegatura KO w Bytomiu

2. Szkolenia dla nauczycieli

Adresatami szkoleń są nauczyciele przedszkoli i kształcenia zintegrowanego.

Szkolenia odbywać się będą w placówkach, w terenie w przedszkolu, szkole, poradni. Przewidujemy ich przeprowadzenie w terminie marzec 2010 – marzec 2012 r.

Tematyka szkoleń i liczba godzin:

  • Podstawa programowa wychowania przedszkolnego i kształcenia wczesnoszkolnego – 10 godz.
  • Diagnoza dojrzałości/gotowości edukacyjnej dziecka – 10 godz.
  • Rozwój emocjonalny dziecka – 15 godz.
  • Rozwój społeczny dziecka – 15 godz.
  • Nowoczesne technologie w wychowaniu przedszkolnym i edukacji wczesnoszkolnej – 10 godz.
  • Techniki artystyczno-plastyczne w wychowaniu przedszkolnym edukacji wczesnoszkolnej – 10 godz.
  • Wychowanie przez sztukę w wychowaniu przedszkolnym i edukacji wczesnoszkolnej – 10 godz.
  • Wychowanie seksualne w wychowaniu przedszkolnym i edukacji wczesnoszkolnej – 10 godz.
  • Kształtowanie mowy i języka w wychowaniu przedszkolnym i edukacji wczesnoszkolnej – 10 godz.
  • Zajęcia stymulujące rozwój dzieci w wychowaniu przedszkolnym i edukacji wczesnoszkolnej – 10 godz.
  • Współpraca nauczyciela z rodzicami – 10 godz.
    w sumie 130 godzin zajęć w ciągu 2 lat czyli ok. 6,5 godz./m-c

3. Konferencje/seminaria metodyczne o tematyce:

  • współpraca przedszkole, szkoła, poradnia w kształtowaniu gotowości edukacyjnej dzieci
  • działania (warsztaty, szkolenia) skierowane do rodziców
  • bezpieczne przekraczanie przez dzieci progów edukacyjnych – bezpieczne przeprowadzanie dzieci przez progi edukacyjne – rola współpracy pomiędzy instytucjami i rodzicami – budowanie systemu, wymiana doświadczeń

4. Pozostałe formy realizacji Programu

Dla rodziców: Poznaj swoje dziecko oraz jego potrzeby rozwojowe i edukacyjne

  • spotkania o charakterze informacyjno-edukacyjnym
  • warsztaty
  • Szkoła dla rodziców i wychowawców – (sieć w oparciu o przedszkola, szkoły, poradnie)
  • punkty informacyjno-konsultacyjne – poradnie i ROM-E Metis

5. System konsultacji i wsparcia dla nauczycieli:

  • grupy superwizyjne, grupy wsparcia
  • seminaria tematyczno-problemowe
  • konsultacje telefoniczne oraz multimedialne tzw. e-konsultacje

Po dwu i pół letniej intensywnej pracy w ramach PEWNIAKA planujemy jego podsumowanie w maju lub czerwcu 2012 r. konferencją podsumowującą Program. Podczas konferencji placówkom uczestniczącym w PEWNIAKU zostaną wręczone Certyfikaty.

Kryteria uzyskania certyfikatu przez przedszkole lub szkołę:

  • udział całej placówki w Programie tzn. wszystkich nauczycieli przedszkola i kształcenia wczesnoszkolnego klas I-III
  • realizacja nowej podstawy programowej
  • zbudowanie systemu współpracy pomiędzy przedszkolem, szkołą i poradnią
  • utworzenie systemu informacji i wsparcia dla rodziców
  • stworzenie w placówce przyjaznej przestrzeni dla rozwoju dzieci – sale edukacyjne, świetlica szkolna, plac zabaw
  • bezpieczne przyjęcie dzieci do przedszkola/szkoły
  • bezpieczne "przekazanie" dziecka do kolejnego etapu edukacyjnego
  • ukształtowanie u dzieci przedszkolnych gotowości edukacyjnej
  • ukształtowanie u uczniów podstawowych umiejętności szkolnych

Realizacja programu będzie stale monitorowana – wprowadzane mogą być ew. zmiany, niektóre moduły mogą być poszerzane zgodnie z zapotrzebowaniem odbiorców

Spełnienie kryteriów uzyskania certyfikatu zostanie stwierdzone przez powołaną komisję ekspertów, w skład której wejdą przedstawiciele Uniwersytetu Śląskiego, Kuratorium Oświaty i ROM-E Metis.

Udział w programie – aby wziąć udział w PEWNIAKU należy:

  • zgłosić całą placówkę poprzez wejście na stronę www.metis.pl/pewniak/ (zakładka Zgłoszenie udziału placówki w programie)
  • pierwszeństwo udziału w programie będą miały placówki działające w tej samej gminie tzn. szkoła podstawowa i przedszkola działające w jej rejonie – liczymy na "zaprzyjaźnienie się" szkół z przedszkolami
  • zajęcia z nauczycielami i rodzicami będą się odbywały w przedszkolach lub szkołach – prosimy o ich wytypowanie tzn. wskazanie pomieszczenia
  • w lutym 2010 r. zostanie przesłana do zakwalifikowanych placówek informacja o terminie rozpoczęcia i harmonogram zajęć
  • zajęcia są nieodpłatne i będą się odbywały w tygodniu lub w soboty
  • istnieje możliwość opracowania dla gminy zmodyfikowanego Programu – w sytuacji kiedy np. placówki zostały już "przeszkolone" w niektórych modułach, bądź spełniają niektóre kryteria uzyskania certyfikatu.
Opublikowano 19 kwi 2009
Zmodyfikowano 20 sty 2010